Puantör (tally) hizmeti, yükleme veya tahliye sırasında gemiye giren ya da gemiden çıkan yük birimlerinin tek tek sayılıp kayıt altına alınmasıdır. Sayım sonuçları manifesto ve yükleme listeleriyle karşılaştırılarak eksik ya da fazla yük tespit edilir.
Puantör (Tally) Hizmeti nedir?
Puantör; operasyon boyunca vinç, rampa veya ambar ağzında bulunarak her yük biriminin (balya, palet, koli, rulo, torba, araç vb.) geçişini kaydeder. Bu kayıtlara tally sheet denir.
Sayım genellikle her kaldırma (sapan veya hook) bazında yapılır; her kaldırmadaki birim sayısı, hangi ambara veya rıhtımda hangi alana gittiği ve varsa işaret bilgisi not edilir. Böylece toplam sayının yanı sıra yükün dağılımı da izlenebilir.
Sayım sırasında görülen hasarlı, yırtık ambalajlı, ıslak veya işaretleri okunmayan birimler ayrıca not edilir. Bu notlar, yükün teslim alındığı ya da teslim edildiği andaki durumuna ilişkin önemli bir kayıttır.
Operasyon sonunda tally kayıtları yükleme listesi ya da manifesto ile karşılaştırılır. Farklar, olası nedenleriyle birlikte (ör. rıhtımda kalan yük, liste hatası, yanlış ambara yükleme) taraflara bildirilir.
Neden önemlidir?
Adetli yüklerde miktar anlaşmazlıkları çoğu zaman tahliye limanında ortaya çıkar ve eksikliğin yükleme limanında mı yoksa tahliye sırasında mı oluştuğunun tespiti gerekir. Bağımsız tally kayıtları, bu ayrımın yapılmasında başvurulan temel belgedir.
Sayım sırasında fark edilen bir uyumsuzluğun operasyon devam ederken bildirilmesi, yükün rıhtımda veya ambarda yerinde aranmasına ve sorunun gemi kalkmadan çözülmesine imkân tanır.
Hasarlı birimlerin sayım anında ayrıca kaydedilmesi, konşimento şerhleri ve tahliye limanındaki teslim tutanakları için somut dayanak sağlar.
Kimler için?
- Adetli yük (genel kargo, palet, balya, rulo, torba vb.) gönderen veya teslim alan firmalar
- Yükleme ve tahliye miktarlarını bağımsız olarak doğrulatmak isteyen taraflar
- Terminal ve acenteler
- Birden fazla alıcıya ait parsellerin aynı gemide taşındığı operasyonlar
- Eksik teslim iddialarını değerlendiren sigorta tarafları
Hizmet kapsamı
- Yük birimlerinin kaldırma ve vardiya bazında sayımı
- Tally sheet kayıtlarının tutulması
- Birimlerin ambar veya rıhtım alanı bazında dağılımının kaydı
- Markalama ve işaretlerin listeyle karşılaştırılması
- Hasarlı, ıslak veya işaretsiz birimlerin ayrıca kaydedilmesi
- Vardiya sonlarında ara toplamların karşılaştırılması
- Operasyon sonu toplam sayımın listeyle mutabakatı
Kesin kapsam, operasyonun niteliğine göre teklif aşamasında belirlenir.
Kritik kontrol noktaları
- 01Kaldırma başına sayım
- Her kaldırmadaki birim sayısı ayrı ayrı kaydedilir; standart dışı kaldırmalar (eksik veya fazla birim) ayrıca belirtilir.
- 02İşaret ve parsel eşleştirme
- Birimlerin üzerindeki işaretler, parti veya konşimento numaraları listeyle karşılaştırılır; yanlış parsele ait birimler bildirilir.
- 03Hasarlı birimler
- Yırtık torba, kırık palet, ezik koli veya ıslak balya gibi birimler sağlam sayımdan ayrı tutulur ve mümkünse fotoğraflanır.
- 04Vardiya devri
- Vardiya değişimlerinde ara toplamlar karşılaştırılır ve kayıtlar eksiksiz devredilir; böylece sayımda boşluk veya mükerrerlik oluşmaz.
- 05Rıhtımda kalan yük
- Operasyon sonunda rıhtımda veya sahada kalan birimler ayrıca sayılır; short shipment veya fazla yükleme durumları kayda geçirilir.
Süreç nasıl işler?
- 01
Liste alımı
Yükleme listesi veya manifesto ile yük birimlerinin tanımı ve işaretleme bilgisi alınır.
- 02
Vardiya planı
Operasyon süresine ve çalışan ambar sayısına göre puantör vardiyaları planlanır.
- 03
Sayım
Her yük birimi operasyon sırasında kaydedilir; hasarlı birimler ayrıca not edilir.
- 04
Mutabakat
Toplam sayım listeyle karşılaştırılır, farklar raporlanır.
Sizden istenen bilgiler
- Yükleme listesi / manifesto
- Yük biriminin tanımı (palet, balya, koli vb.) ve işaretleme bilgisi
- Gemi, liman ve operasyon zamanı
- Çalışma vardiyaları ve çalışacak ambar sayısı
- Sayım sonuçlarının iletileceği taraflar
Raporlama
- Tally sheet kayıtları
- Sayım özeti ve fark listesi
- Hasarlı birim notları
Rapor içeriği ve formatı talebinize göre belirlenir.
Terimler
- Tally sheet
- Yükleme veya tahliye sırasında her kaldırmadaki birim sayısının, işaretlerin ve gözlemlerin kaydedildiği sayım formudur.
- Manifesto (Cargo manifest)
- Gemide taşınan tüm yüklerin konşimento bazında listelendiği belgedir; tahliye limanında sayım sonuçları bu belgeyle karşılaştırılır.
- Over / short landed
- Tahliyede manifestoya göre fazla (over) veya eksik (short) çıkan yük miktarını ifade eder.
- Kaldırma (Sling / Hook)
- Vinç ile tek seferde kaldırılan yük grubudur; tally kayıtları genellikle kaldırma bazında tutulur.
Sık sorulan sorular
Puantör ne iş yapar?
Yükleme ve tahliye sırasında yük birimlerini tek tek sayar, kaydeder ve hasarlı birimleri not eder. Bu kayıtlar miktar anlaşmazlıklarında referans olarak kullanılır.
Tally ile draft survey arasındaki fark nedir?
Tally, adetli yüklerde birim sayımıdır. Draft survey ise dökme yüklerde geminin su çekiminden ağırlık hesabıdır.
Gece vardiyalarında da hizmet verilir mi?
Puantör vardiyaları operasyonun çalışma saatlerine göre planlanır; vardiya düzeni teklif aşamasında belirlenir.
Gemi tarafının tally kayıtları ile farklılık çıkarsa ne olur?
Kayıtlar vardiya sonlarında ve operasyon bitiminde taraflarla karşılaştırılır. Farklar yeniden kontrol edilir; giderilemeyen farklar raporda ayrıca belirtilir.
Puantör her ambara ayrı ayrı mı atanır?
Genellikle aynı anda çalışan her ambar veya elleçleme noktası için ayrı sayım yapılması gerekir. Puantör sayısı, operasyonun yoğunluğuna göre teklif aşamasında planlanır.