Manifesto ile tally arasındaki fark; önce kendi kayıtları yeniden kontrol edilerek, ardından yükün rıhtım, depo, diğer ambarlar ve diğer parseller arasında aranmasıyla ve son olarak kapanmayan farkın over veya short landed olarak raporlanmasıyla çözülür. En etkili adım, farkı operasyon devam ederken ve gemi limandan ayrılmadan fark etmektir.
Manifesto ile tally neden farklı çıkar?
Farkın her zaman fiziksel bir eksiklik anlamına gelmediğini bilmek gerekir. Pek çok fark, belgelerden veya kayıt hatalarından kaynaklanır ve yük aslında yerindedir. Farkın nedenini doğru tespit etmek, çözümün yarısıdır.
- Yükleme limanında yapılan sayım hatası veya eksik yükleme
- Manifesto ya da yükleme listesindeki yazım ve aktarım hataları
- Yükün yanlış ambara veya başka bir parselin arasına istif edilmesi
- Başka bir limana ait yükün yanlışlıkla tahliye edilmesi veya gemide kalması
- Hasarlı veya dağılmış birimlerin farklı biçimde sayılması
- Vardiya devirlerinde oluşan mükerrer veya eksik kayıt
Fark fark edildiğinde ilk adım ne olmalıdır?
İlk adım, kendi kayıtlarını gözden geçirmektir. Puantör tüm vardiya formlarını, ara toplamları ve devir notlarını yeniden kontrol eder. Toplama hatası, iki kez yazılmış bir kaldırma veya yanlış parsele işlenmiş bir satır çoğu zaman bu aşamada bulunur.
Ardından karşı tarafın kayıtlarıyla karşılaştırma yapılır. Gemi ve kara tarafının vardiya bazında karşılaştırılması, farkın hangi vardiyada ve hangi ambarda oluştuğunu daraltır. Farkın zamanı ve yeri belli olduğunda fiziksel arama çok daha hedefli yapılabilir.
Bu aşamada farkın hemen acenteye, gemi zabitine ve terminal temsilcisine bildirilmesi de önemlidir. Erken bildirim, yükün henüz sahadayken aranmasına ve gerekirse ilgili ambarın operasyon bitmeden yeniden kontrol edilmesine imkân tanır.

Eksik veya fazla yük nerede aranır?
Kayıtlar doğrulandıktan sonra fark devam ediyorsa yük fiziksel olarak aranır. Arama, operasyon sürerken ve yük hâlâ erişilebilirken yapıldığında başarı şansı çok daha yüksektir.
- Rıhtımda veya stok sahasında kalan birimler
- Depoya veya kamyonlara henüz sevk edilmiş yükler
- Geminin diğer ambarları ve aynı ambarın farklı bölümleri
- Başka parsellerin arasına karışmış birimler
- Başka limana ait yüklerin altında kalmış birimler
- Hasarlı birimlerin ayrıldığı alanlar
Over landed ve short landed nasıl raporlanır?
Tahliyede manifestoya göre fazla çıkan yüke over landed, eksik çıkan yüke short landed denir. Tüm aramalara rağmen kapanmayan farklar, parsel ve konşimento bazında bir fark raporunda gösterilir. Raporda manifesto miktarı, sayılan miktar, fark ve varsa hasarlı birim sayısı ayrı ayrı yer almalıdır.
Raporda farkın olası nedenine ilişkin bilgi varsa bu da nesnel bir dille belirtilir; örneğin belirli bir parselin birimlerinin başka bir parselle karışık bulunduğu gibi. Kesinleşmemiş nedenler kesin bir dille yazılmamalıdır. Bu rapor, alıcının, taşıyanın ve sigortacının talep sürecinde başvuracağı temel belgelerden biridir.
Yükleme limanında fark çıkarsa ne olur?
Yükleme limanında listeye göre eksik yüklenen yüke short shipment denir. Rıhtımda yer kalmaması, yükün zamanında gelmemesi veya geminin kapasitesinin dolması nedeniyle yüklenemeyen ve geride bırakılan yük ise shut out olarak adlandırılır. Bu durumlar, gemi kalkmadan önce belgeye yansıtılmalıdır.
Yüklenen miktar, birinci zabitin imzaladığı mate's receipt'e ve buradan konşimentoya aktarılır. Sayım sonucunun bu belgelere doğru yansıması, tahliye limanında yaşanabilecek anlaşmazlıkların önemli bir kısmını baştan önler. Bu nedenle yükleme limanındaki tally, tahliye limanındaki tally kadar önemlidir.
Konteyner operasyonlarında farklar nasıl ortaya çıkar?
Konteyner operasyonlarında fark çoğu zaman adet değil, kimlik farkı şeklinde görülür. Konteyner numarasının listeye yanlış yazılması, konteynerin dolu veya boş durumunun belgeyle uyuşmaması, mühür numarasının farklı çıkması ya da konteynerin istif planında gösterilen yerde bulunmaması tipik örneklerdir.
Bu tür farklarda konteyner numarası, mühür numarası ve gemideki konum bilgisi birlikte kontrol edilir. Yanlış limanda tahliye edilen veya gemide unutulan konteynerler, ancak bu bilgiler sayım sırasında düzenli kaydedildiyse hızlıca tespit edilebilir. Mühür farkları ise ayrıca fotoğraflanarak ilgili taraflara bildirilmelidir.
Farkların çözümünü kolaylaştıran uygulamalar nelerdir?
Farkları en aza indirmenin yolu, onları oluşmadan önlemektir. Gemi ve kara tarafının aynı noktada ortak sayım yapması, vardiya sonlarında ara toplamların imzalı olarak karşılaştırılması ve parsel ayrımının istif sırasında net biçimde yapılması bu açıdan etkilidir.
Belirsiz durumların fotoğrafla belgelenmesi ve tüm notların aynı gün içinde düzenlenmesi de sonradan yapılacak incelemeyi kolaylaştırır. Karan Gözetim, Gemlik merkezli olarak puantör hizmeti sunar; sayım ve raporlamanın kapsamı teklif aşamasında netleşir.
Sık sorulan sorular
Short shipment ile short landed arasındaki fark nedir?
Short shipment, yükleme limanında listeye göre eksik yükleme yapılmasıdır. Short landed ise tahliye limanında manifestoya göre eksik yük çıkmasıdır. Biri yükleme, diğeri tahliye aşamasına ilişkindir.
Over landed çıkan yüke ne olur?
Fazla çıkan yük genellikle ayrı tutulur ve durum acenteye bildirilir. Yükün başka bir limana veya başka bir alıcıya ait olup olmadığı araştırılır. Yük, doğru sahibine ulaştırılana kadar kayıt altında bekletilir.
Fark kapanmazsa hangi kayıt esas alınır?
Bunun için tek bir genel kural yoktur; sonuç sözleşmelere, konşimento şartlarına ve mevcut kanıtlara göre belirlenir. Düzenli tutulmuş, imzalı ve fotoğrafla desteklenmiş bağımsız tally kayıtları bu değerlendirmede güçlü bir dayanak oluşturur.
Konular
- manifesto tally farkı
- over landed nedir
- short landed nedir
- eksik yük tespiti
- tally mutabakatı
- short shipment nedir